RUSYA VE TÜRKİYE YENİDEN KARŞI KARŞIYA MI GELİYOR ?

Son yıllarda adını sıkça sınır anlaşmazlıkları sebebiyle duyduğumuz iki ülke Kırgızistan ve Tacikistan,tüm Dünyanın gözlerini Ukrayna'ya çevirdiği bir dönemde yine çatışmalarla gündeme geldi.Peki 2. Karabağ savaşında Rusya'nın etki alanı olan Kafkasya bölgesine müdahale eden ve Rusya ile dolaylı olarak karşı karşıya gelen ve bazı kazanımlar elde eden Türkiye, Kırgızistan'ın bağımsızlığını ilk tanıyan ülke olarak Bayraktar TB2 Sihaları Kırgızistan'a oyun değiştirici olarak satacak mı ? Bir süre önce Karabağ'da boy gösteren ve çözümsüzlük düğümlerini çözen Türkiye'nin atabileceği adımlar neler?

RUSYA VE TÜRKİYE YENİDEN KARŞI KARŞIYA MI GELİYOR ?
RUSYA VE TÜRKİYE YENİDEN KARŞI KARŞIYA MI GELİYOR ?

SOVYETLER''DEN MİRAS SINIR SORUNLARI

18. yüzyıl sonlarında Orta Asya'da Rus hâkimiyeti sona ermiş ve bu dağılma sonrası halklar, kendilerini etnik kimlik üzerinden tanımlamaya başlamıştı.Rus etkisiyle ortaya çıkmış olan bu yanlış kimlik tanımlamalarıyla birlikte,halkların sınırlarının suni yollarla belirlenmesi, mevcut sorunları içinden çıkılmayacak hale sokmuştu.

Sovyet Birliği tarafından yapılan sınır düzenlemeleri incelendiğinde, Sovyetlerin bölgede “böl ve yönet” politikasını hayata geçirerek halklar arası yabancılaşmayı kalıcı hale getirmeye çalıştıkları görülüyor.

Bu noktada, bölgede yapılmış olan sınır düzenlemeleri ile hiçbir etnik grubun kendi başına ayakta duramaması ve tam bağımsız olamaması sağlanmaya çalışılmıştır. Bölgede sürekli bir sorun kaynağı olması için, sınırlar belli bir mantıkla ve fiziki güvenlik ihtiyaçları gözetilmeksizin, özellikle girintili çıkıntılı tespit edilmiştir. İlerleyen dönemlerde ise coğrafi yapının zorlukları, Sovyet uygulamaları ile birlikte içinden çıkılamaz bir duruma sebep oldu.

ÇÖZÜM YOLUNDA  ATILAN DÜĞÜMLER

Kırgızistan ve Tacikistan sınırlarını belirlemek amacıyla 20 Mart 1992 tarihinde Kiev’de “Bağımsız Devletler Topluluğu Üyesi Devletlerin Devlet Sınırlarının ve Denizdeki Ekonomik Bölgelerinin Korunması Hakkındaki Antlaşma” imzalanmıştır. Bu antlaşmayla sınırların dokunulmazlığı prensibi hüküm altına alınmıştır. Ayrıca 1995 yılının Mart ayında Türkmenistan, Özbekistan, Kazakistan, Kırgızistan ve Tacikistan devlet başkanları arasında Daşoğuz’da imzalanan ortak beyannamede sınırların dokunulmazlığı ve toprak bütünlüğü teyit edilmiş,Bunun yanı sıra Şanghay İşbirliği Örgütü’nün kuruluş amaçları içerisinde sınır sorunlarının çözüme kavuşturulması hususu özellikle vurgulanmıştı.Fakat bunların Ermenistan ile Azerbaycan arasındaki çözümsüzlük sürecinin bir benzeri olduğu bugün yaşanan olaylarla daha net anlaşılıyor.

Kırgızistan ile Tacikistan arasında 976 kilometrelik sınır hattı mevcut olup bunun 504 kilometresinde taraflar anlaşmış durumda.Geriye kalan 472 kilometrelik sınır ise tartışmalı statüsünü korumakta.Kırgızistan-Tacikistan sınır hattında şimdiye kadar küçük çaplı yüzden fazla çatışma meydana gelmiştir. İki ülkenin savaşın eşiğine geldiği son çatışmalardan biri de 11 Ocak 2013 tarihinde Kırgız-Tacik sınırında meydana gelmişti. Çıkan silahlı çatışmada 6 Tacikistanlı ve 5 Kırgızistanlı asker ağır yaralanmıştı.

TÜRKİYE VE RUSYA ÖZELİNDE ÇÖZÜM

Türkiye'nin Kafkaslara adım atmasından rahatsız olan Rusya,yıllardır çözümsüzlüğe ittiği ülkelere Türkiye'nin el uzatmasına yine hoşnut olmayacaktır.Şimdiden Türkiye'nin Kırgızistana SİHA satacağı söylentileri başladı.Türkiye'nin menfaatlerini hangi adımda göreceğini ve neler yapacağını yakın tarihte göreceğiz.Müdahale sonrası Türkiye'nin prestijinin ne ölçüde artacağı ise merak konusu,çünkü Tacikistan'ın henüz bu teklonojiye verecek bir cevabı yok.Tüm bunların Türkiye-Rusya ilişkisine yansımaları ve dondurulmuş çatışma bölgeleri olan;Suriye,Libya ve Ukrayna'daki olası sonuçları için takipte kalın.